Giáo viên với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 trong giảng dạy:

 NGƯỜI GIÁO VIÊN PHẢI LÀM GÌ ĐỂ THÍCH ỨNG VỚI CUỘC CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP 4.0 TRONG GIẢNG DẠY

Hiện nay, thế giới và Việt Nam đang chứng kiến những sự thay đổi vượt bậc trong thời đại công nghệ số của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, tất cả các lĩnh vực và ngành nghề đều phải chịu tác động và đang tự chuyển mình thay đổi. Giáo dục không phải trường hợp ngoại lệ. Trong Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8, khoá XI Đảng và Nhà nước ta về đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo đã nêu "Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo và vận dụng kiến thức, kĩ năng của người học; khắc phục lối truyền thụ một chiều, ghi nhớ máy móc. Tập trung dạy cách học, cách nghĩ....Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong dạy và học" Nghị quyết Đại hội lần thứ XI của Đảng đã cho thấy quan điểm của Đảng trong lĩnh vực giáo dục - đào tạo đang từng Hiện nay, thế giới và Việt Nam đang chứng kiến những sự thay đổi vượt bậc trong thời đại công nghệ số của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, tất cả các lĩnh vực và ngành nghề đều phải chịu tác động và đang tự chuyển mình thay đổi. Giáo dục không phải trường hợp ngoại lệ. yêu cầu của cuộc cách mạng này. Thời đại công nghiệp 4.0 đòi hỏi một nền giáo dục 4.0. Và để có một nền giáo dục 4.0 trước hết người giáo viên cũng phải thay đổi để bắt nhịp với thời đại. Vậy người giáo viên cần phải làm gì để thích ứng với nền giáo dục 4.0?
Trong bài viết này này, tôi xin mạnh dạn đưa ra một số ý kiến để giáo viên thích ứng với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.
Trước hết, cần nhận thức rằng đổi mới phương pháp, hình thức dạy học là một tất yếu trong điều kiện mới. Trong giảng dạy, GV cần từng bước áp dụng các phương pháp dạy học hiện đại, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, kĩ thuật hiện đại vào hoạt động giảng dạy của mình. Là một giáo viên môn Địa lí – có thể nói là phần lớn kiến thức khô khan, gắn nhiều với thực tế, có khi trừu tượng với học sinh, bản thân tôi luôn trăn trở với suy nghĩ làm thế nào để giờ dạy của mình thu hút được sự chú ý của học sinh, làm thế nào để tiết học sinh động hấp dẫn? Và sự xuất hiện của công nghệ thông tin đã giúp tôi tháo gỡ những băn khoăn này. Nhiều phương pháp dạy học mới nhờ kết hợp với các phương tiện dạy học hiện đại, bài giảng trên powerpoint kèm hình ảnh trực quan, các phần mềm ảo (ví dụ trong môn địa lí các em được xem về thế giới, các quốc gia qua Google earth, Earth3D; chuyển động của các hành tinh trong Hệ Mặt Trời, hoạt động núi lửa, vòng tuần hoàn của nước, hay sự chuyển dịch các mảng kiến tạo trong các phần mềm ảo Sola hay Assemblr...) những bài giảng đó luôn sinh động hơn các phương pháp “bảng phấn” thông thường, giáo viên sẽ xây dựng được bài giảng thu hút sự tập trung của người học.

Thứ hai,  giáo viên cần nhận thức được vai trò mới của người thầy trong thời đại mới.
Trước đây, giáo viên thường tập trung xung quanh vai trò “dạy học”. Cụ thể, thầy cô dạy lại cho học sinh những điều mình đã biết. Nhưng ngày nay, mọi thứ đang thay đổi theo sự thay đổi của thông tin. Những kiến thức mới liên tục được cập nhật. Điều đó đặt ra thách thức cho giáo viên khi phải bắt nhịp với thời đại. Vai trò mới của giáo viên thời công nghiệp 4.0 là gì? Đó là trở thành người “hướng dẫn” học sinh cách học. Điều giáo viên truyền đạt mỗi ngày không còn là kiến thức cụ thể, mà phải là phương pháp giúp học sinh nắm vững kiến thức. Phương pháp đó bao gồm cách phân tích, đánh giá vấn đề; tìm nguồn thông tin, chọn lọc và xử lý dữ liệu; biến dữ liệu thành kiến thức của mình. 
 
Thứ ba,giáo viên cần có ý thức tự bồi dưỡng nâng cao trình độ.
Theo tôi, người giáo viên trong thời đại mới không chỉ biết sử dụng các phần mềm, kĩ năng tin học cơ bản mà phải biết tận dụng khoa học công nghệ để mở rộng, cập nhật, nâng cao kiến thức chuyên môn và kiến thức xã hội. Thông tin luôn cập nhật liên tục, nếu giáo viên không ý thức việc đó, kiến thức của chúng ta sẽ “lỗi thời” nhanh chóng, đặc biệt là các lĩnh vực liên quan đến kinh tế - xã hội. Đối với môn Địa lí, các thông tin, số liệu cập nhật trong sách giáo khoa mới chỉ đến năm 2005 , trải qua 15 năm phát triển, tình hình kinh tế - xã hội của thế giới và Việt Nam đã có nhiều thay đổi, nếu người giáo viên không cập nhật thông tin sẽ dẫn đến cung cấp sai lệch thông tin cho học sinh. Ví dụ khi học về Liên minh châu Âu số lượng thành viên thực tế đã thay đổi so với sách giáo khoa đặc biệt với sự kiện Brexit hay khi học về Trung Quốc với thông tin trong sách giáo khoa là nền kinh tế Trung Quốc đứng thứ 7 thế giới nhưng hiện nay kinh tế Trung Quốc đã đứng thứ 2 thế giới sau Hoa Kì…Vì vậy việc bắt nhịp với thực tế để đưa vào giáo dục là rất quan trọng.

Thứ tư, người giáo viên phải tâm huyết với nghề

Cách mạng công nghiệp 4.0 bên cạnh những tác động tích cực vẫn có những tác động tiêu cực đến văn hóa xã hội, đời sống ngày một nhiều. Nhiều gia đình, bố mẹ lo kiếm sống, không đủ thời gian và không có phương pháp giáo dục con một cách khoa học.   Đã có  những học sinh sử dụng máy tính kết nối internet, điện thoại thông minh vào việc học tập rất hiệu quả  nhưng cũng không ít học sinh thích ứng với thời đại 4.0 chỉ chơi game, lướt facebook, xem nhẹ việc học tập.  Người giáo viên trong thời đại 4.0 cần duy trì, phát triển nhiệt huyết với nghề để tạo ra hứng thú học tập cho học sinh, làm cho các em yêu thích môn học của mình từ đó sẽ nâng cao được hiệu quả giáo dục. Nếu thầy cô giáo không tâm huyết với nghề thì không thể sáng tạo ra những phương pháp giáo dục hiệu quả, phù hợp với từng đối tượng học sinh

Việc đẩy mạnh ứng dụng CNTT và truyền thông trong giảng dạy là chúng ta đã từng bước bước vào thời đại 4.0 và đã được nhà trường xem đây là nhiệm vụ then chốt của các năm học trong thời gian qua. Trường đã đầu tư về cơ sở vật chất, tất cả các phòng học đều có ti vi, đã tổ chức các chuyên đề, hội giảng cấp tổ, cấp trường có chú trọng đến ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy. Kỹ năng soạn giảng các tiết có ứng dụng CNTT của giáo viên được nâng lên rõ rệt, chất lượng bài giảng được nâng cao, các nguồn học liệu mở, các trang web, phần mềm được giáo viên khai thác tích cực. Từ đó, không chỉ nâng cao về năng lực chuyên môn mà sự nhận thức, hiểu biết về xã hội cũng được cải thiện đáng kể. Phần lớn giáo viên đã có tâm thế tự giác say mê với việc ứng dụng CNTT trong soạn giảng, các tiết dạy có sử dụng công nghệ thông tin không chỉ dừng lại ở các tiết thao giảng mà được giáo viên sử dụng nhiều hơn, thường xuyên hơn.
Với sự quan tâm của các cấp lãnh đạo, bằng lòng yêu nghề với sự nỗ lực, quyết tâm cao của các đồng chí cán bộ giáo viên tôi tin tưởng rằng: Giáo viên của trường THPT Đồng Hới sẽ nhanh chóng thích ứng được với những yêu cầu mới của giáo dục do tác động của cuộc cách mạng 4.0. Hơn bao giờ hết, nghề dạy học với danh xưng “là nghề sáng tạo bậc nhất trong những nghề sáng tạo... vì nó sáng tạo ra những con người sáng tạo” lại càng thể hiện rõ nhất trong thời điểm hiện nay.
 
 Tác giả:  Lương Thị  Phương Nguyên
© 2017 Thiết kế: 0942072207